بیروڕا
بە شێوەی ئانلاین لە لایەن ناوەندی لێکۆڵینەوەی کوردستان-تیشک لە بلاگی ژیانەوە بڵاو کراوەتەوە: ٨ی گەلاوێژی ٢٧٢٥ی کوردی
دەباغی، شەهلا (٢٠٢٥): پێشکەش بە شەهیدانی ژینگەپارێزی کوردستان، ماسییەکانی ناو ئاگر. بلاگی ژیانەوە؛ ناوەندی لێکۆڵینەوەی کوردستان – تیشک.
لەم چیرۆکەدا دژبەرەکان هەر لە هەوەڵەوە دژی یەکتر ڕادەوەستێن؛ دوکتور نوێنەری چینی سەرەوە و دەسەڵاتە کە نوسخە دەپێچێتەوە و فەرمانان دەدا. مام یۆنس نوێنەری خەڵک و بەرخودانە کە لە بەرانبەر فەرمانی دەسەڵات کە لەگەڵ ڕوحی ئەو و دادخوازی بۆ خوێنی شەهیدان یەک ناگرێتەوە ڕادەوەستێ. دوکتور دەیەوێ ڕەوایەتی مام یۆنس بە ئەو دەربڕینە لە شەرعییەت بخات: داخودا کێ دژی ماسیگرەکانە و کێ ئەم درۆیەی سازکردووە کە بلۆکیان بەخەڵکەوە بەستووە و لە ڕووباریان هاویشتوون.
.

پێشکەش بە شەهیدانی ژینگەپارێزی کوردستان، ماسییەکانی ناو ئاگر
خوێندنەوەی کورتە چیرۆکی “یۆنس و ماسی”
لە نووسینی خەبات ڕەسووڵی
کارەکتەرەکان: دوکتور، مام یۆنس، دەسەڵات، تەرمەکانی ناو ڕووبار، کێ (نەناسراو)، ماسیفرۆشەکان، کێی دووهەمی نەناسراو، ماسییەکان
وەگێڕەکان: وەگێڕ، مام یۆنس، کێ، ماسییەکان
ڕووداوەکان: چوونە دوکتوری مام یۆنس، نوسخەپێچانی دوکتور و قسەکردنی لەسەر نەخۆشی مام یۆنس، وەڵامی مام یۆنس، شۆڕشی ژینا، هاویشتنی تەرمەکان بۆ ناو ڕووبار، دیتنی تەرمەکان لەلایەن ماسییەکانەوە
دژبەرەکان: (دوکتور/مام یۆنس)، (گۆشتی سوور/ماسی)، (دەسەڵات/شۆرشی ژینا)، (کێ/ماسیفرۆشەکان)، (کێ/ماسییەکان)
وشە کلیدییەکان: شۆڕشی ژینا، یۆنس، ماسی
یۆنس و ماسی
دوکتور هەروا کە نوسخەکەی نووسیبوو گوتبووی: نابێ گۆشتی سوور بخوات، بەڵام دەتوانێ ماسی بخوات. مام یۆنس وەڵامی دابۆوە: ماسی ناخوات، چونکە لە شۆڕشی ژینادا ڕێژیم بلۆکی لە چەندین تەرم بەستووە و فڕێیداونەتە نێو ڕووبارەوە. دوکتور گوتبووی: داخودا کێ دوژمنایەتی لە گەڵ ماسی فرۆشەکان هەیە و ئەو درۆیەی هەڵبەستووە. دەنا کێ ئەوەی بە چاوی خۆی بینیووە؟
مام یۆنس بێ ئەوەی چاوەڕێی وەرگرتنی نوسخەکەی بێت، بە تەمای ڕۆیشتن هەستابووە سەر پێ و بەتووڕەییەوە گوتبووی: ماسییەکان.
شیکردنەوە
چیرۆکی “یۆنس و ماسی” بە ئیلهام لە ئەفسانەی یۆنس داڕێژراوە. دەگوترێت کاتێک ئافەریدەگار بە یۆنسی گوت کە خەڵک ڕێنوێنی بکات، بەڵام خەڵک وەڵامی بانگەوازی ئەویان نەداوە، یۆنس ماندووبوو و شاری بەجێهێشت و ڕۆیشت. تۆفان دەست پێدەکا و یۆنس لە کەشتی دەکەوێتە ناو دەریاوە و ناو زگی ماسییەک. بەڵام دوای چەند ساڵان خوا یۆنس دەبەخشێ و یۆنس دەگەڕێتەوە بۆ شار و ئەمجارە دەتوانێ ڕێنوێنیی خەڵک بکات.
لە چیرۆکی “یۆنس و ماسی”دا مام یۆنس نەکەوتووەتە ناو ڕووبارەکەوە و ناو زگی ماسییەک، بەڵکوو ئەوە خەڵکی دژی دەسەڵاتن کە خستراونەتە ناو ڕووبارەکەوە و دەسەڵات بە هۆی نافەرمانی سزای داون.
لەم چیرۆکەدا چ ڕوودەدا؟
لەم چیرۆکەدا دژبەرەکان هەر لە هەوەڵەوە دژی یەکتر ڕادەوەستن؛ دوکتور نوێنەری چینی سەرەوە و دەسەڵاتە کە نوسخە دەپێچێتەوە و فەرمانان دەدا. مام یۆنس نوێنەری خەڵک و بەرخودانە کە لە بەرانبەر فەرمانی دەسەڵات کە لەگەڵ ڕوحی ئەو و دادخوازی بۆ خوێنی شەهیدان یەک ناگرێتەوە ڕادەوەستێ. دوکتور دەیەوێ ڕەوایەتی مام یۆنس بە ئەو دەربڕینە لە شەرعییەت بخات: داخودا کێ دژی ماسیگرەکانە و کێ ئەم درۆیەی سازکردووە کە بلۆکیان بەخەڵکەوە بەستووە و لە ڕووباریان هاویشتوون.
مام یۆنس دەبێتە پارێزەر و وەگێڕی “شۆڕشی ژن ژیان ئازادی” و باسی ئەو تاوانانە دەکات کە کراون. بەڵام دوکتور دەڵێ داخودا کێ ئەو درۆیانەی هەڵبەستووە و هەمیسان هەوڵ دەدا جێگۆرکێ بە ڕاستی و درۆ بکات و نەهێڵێ ڕاستییەکان دەرکەون. بەڵام مام یۆنس بە کورتەوەڵامی “ماسییەکان” ڕاستییەکان لە زمانی ماسییەکان/ سرووشتەوە دەگەڕێنێتەوه سەر جێگای خۆیان. ماسی لێرەدا مانایەکی تازە لەبەرانبەر دەسەڵاتی دوکتوردا دەخوڵقێنێ.
کورتە چیرۆکی “یۆنس و ماسی” تەنیا لە چەند ڕستەدا باسی دەسەڵات، سزا، کۆنترۆڵ و بەرەنگاری دەکات. دەسەڵات هەوڵ دەدا کورد “سر بە نیست” بکا. دەسەڵات کە چارەسەر و دەرمانێکی بۆ گرفتەکانی کۆمەڵگا پێ نییە هەوڵ دەدا بەردەوام و ئاگایانە شک و درۆ بخاتە ناو دڵی خەڵکییەوە و بە پرسیار خستنە سەر ڕاستییەکان ئەوان بشارێتەوە: کێ لەگەڵ ماسیفرۆشەکان گرفتی هەیە، کێ ئەم درۆیەی بڵاو کردووەتەوە؟
مام یۆنس نۆێنەری چینی خوارەوەی کۆمەڵگایە، خەباتکار و ڕاستگۆیە و لێرەدا وشە سادەکان و زمانی بێ پەردە، بەڵام شاعیرانەی مام یۆنس دەتوانێ قووڵایی ئەو تاوانانەی کە دەرحەق بە خەڵکی کراون و گرفتەکانی دوای شۆڕشی ژینا نیشان بدات.
مام یۆنس پێوەندی بە ژینگەی خۆییەوە هەیە و ئەزموونەکانی لەوێوەوە دێن. ڕاستە کە ماسییەکان سادەن و قسە ناکەن بەڵام شاهیدی تاوانەکانی ڕێژیمن. هیچ ڕاستییەک لە چاوی سرووشت ون نابێت. سرووشت شاهیدی هەموو ڕووداوەکانە، تەنانەت ئەگەر دەسەڵات بیەوێ تاوانەکانی بشارێتەوە.
هاوکات ماسییەکان نوێنەرایەتی چەمکی ژیانێکی ئازادیش دەکەن. لێرەدا ماسی هیما و سیمبولی ژنە. ئەوە نییە دەڵێن “دەڵێی ماسییە”، یا دەڵێن “وەک ماسی هەڵدەخلیسکێ”، بە واتایەکی دیکە حەقیقەتێک کە ماسییەکان باسی دەکەن بۆ مام یۆنس (کە لە ئەفسانەدا سەردەمانێک لە زگی ماسیدا ژیاوە) ڕاستە و وەریدەگرێ، بەڵام دوکتور لە جێگەی نوسخەپێچ و دەسەڵاتەوە هەوڵی گۆڕانی دەدا. ماسی هاوکات سیمبولی ژن بوون، ئازادبوون لە دەریای بەرینی خەڵک و حەقیقەتە. حەقیقەتێکی سرووشتیی ژنانە کە زۆر جار لەلایەن دوکتور و ئێلیتەوە وەرناگیرێ و جێگۆرکێی پێدەکرێ.
بابەتەکانی تری بلاگی ژیانەوە
Nothing Found
تولید تقابل سیر طبقاتی ملت شهرها، در وهم تجزیه طلبی
نویسنده: بهار حسینی، عضو تحریریه بلاگ ژیانەوە از رواج افتادن اسطورههای کلگرا و ارگانیکی قدیمی، راه را بر مناسبات اجتماعی و سیاسی تازه گشوده است. در دنیای حالای ما، قدرت انضباطی پیوسته در حال جابهجایی [...]
ئێران و ئۆختاپووس و سنوورەکانی هێز
نووسەر: عەبدورەحمان ئەڕاشد و:هێرش پاڵانی راوەدوونانی بەربڵاوی فەرماندەرانی سپای پاسداران و ڵانەورێز کردنیان لە لایەن ئیسڕائیل و ئەمریکاوە لە سووریا و لوبنان، کە تۆڕێکی بەرفراوانی پراکسیەکانی ئێران تێیدا وەک قۆڵەکانی ئۆختاپووس لە پەلهاویشتندان و [...]
بەرخۆدانی ڕۆژانە
شەهلا دەباغی ئەندامی دەستەی نووسەرانی گۆڤاری تیشک لە ڕۆژانی ژێر ڕنووکەوتنی سێ شاخەوانی کورد، هەرەوەزێکی جەماوەری لە ناوچەی نەغەدە و شنۆ بۆ دیتنەوە و ڕزگارکردنیان کرا و تەنانەت لە هەموو شارەکانی دیکەش خەڵک بەهانای خەڵکی [...]
چی لەسەر دێموکراسیی ژینگەیی دەزانین؟ پەرەپێدانی دێموکراسیی ژینگەیی لە ئێرانی داهاتوودا
نووسینی: د. داوود ڕەسووڵی PhD, Soil & Water Conservation پێشەکی: دێموکراسیی ژینگەیی (Environmental Democracy) چەمکێکی چارەنووسسازە کە بەردەوامیی ژینگەیی و دەسەڵاتداریی دێموکراسی لەخۆ دەگرێت. دان بە مافی سروشتیی هەموو هاوڵاتییەکدا دەنێت بۆ بەشداری لە پڕۆسەکانی [...]
گنگستریسم الهیاتی، مرگ سیاست
نویسنده: بهار حسینی مدیریت سیاسی جمعیتهای انسانی از طریق قرار دادن آنها در معرض مرگ به یک پدیده مشمئز کننده در جمهوری اسلامی تبدیل شده است. جنگها، نسلکشیها، بحران پناهجویان، تخریب محیط زیست و فرایندهای [...]
مۆدێلی سۆلۆ: “داهێنان و گەشەی تەکنەلۆژی: میراتی ئابووری ڕۆبەرت سۆلۆ کە دیمەنی ئابووری گۆڕی ! “
نووسەر و چالاکی سیاسی ڕۆبێرت سۆلۆ کەسایەتییەکی لە مێژووی جیهانی ئابووریدا، بەتایبەتی لە تیۆری گەشەی ئابووریدا. ناوی ئەو وەک پایەیەک لە نێو ئابووریناسە بەرچاوەکانی سەدەی بیستەمدا وەستاوە و لە ساڵی ١٩٧٨ [...]







